РАЗВОЈ НА ФИНАТА МОТОРИКА И ВИЗУЕЛНО-МОТОРНАТА ИНТЕГРАЦИЈА КАЈ ДЕЦАТА НА ПРЕДУЧИЛИШНА ВОЗРАСТ

Апстракт

Фините моторни вештини се предуслов за мно­гу секојдневни активности и се добри индикатори на подоцнежните академски ос­тва­ру­ва­ња на детето. Целта на ова ис­тра­жу­ва­ње е да се проценат влијанијата на воз­рас­та врз раз­вој­от на координацијата на фина­та моторика и ви­зуел­но-моторната ин­тег­рација кај децата на пре­дучилишна воз­раст. Примерокот на ова ис­тра­жу­вање се сос­тои од 276 предучилишни деца од Кантон Са­ра­ево, Босна и Херцеговина. Мо­торните веш­ти­ни на децата ги проценивме со Бе­рие­ви­от тест за визуелно-моторна ин­тег­ра­ци­ја и со Lafayette тестот со перфорирана таб­ла. По­да­тоците беа анализирани со ед­но­на­соч­на ана­ли­за на варијанти АНОВА, про­сле­де­на со пла­ни­раната споредба меѓу возрасните гру­­пи. Исто така, ја употребивме и ре­гре­сис­ка­та ана­лиза за да го процениме влијанието на воз­­раста и моторната координација над ви­зуел­но-моторната интеграција. Резултатите по­кажаа де­ка возраста има значаен ефект врз раз­војот на фи­ни­те моторни вештини. Освен тоа, резултатите покажаа дека постои мо­­жен сензитивен период кај пре­ду­чи­лиш­на­та воз­ра­ст во којшто развојот на фината мо­­то­рика е заб­рзан. Специјалистите за рана ин­­тервенција тре­ба темелно да ги ева­луи­ра­ат фините моторни веш­тини кај пре­ду­чи­лиш­ните деца и да нап­ра­ват програма за мо­тор­на (ре)хабилитација за де­ца­та кај коишто се јавува ризик во поглед на за­доц­нувањето во развојот на фината моторика.