ДИНАСТИЧКИОТ ЛЕГИТИМИТЕТ НА КЛЕОПАТРА ВО ВОЈНИТЕ НА ДИЈАДОСИТЕ
Клучни зборови:
Клеопатра, дијадоси, Аргеади, династички легимититет, кралски жени, хеленистички периодАпстракт
Студијата Династичкиот легитимитет на Клеопатра во
војните на дијадосите се занимава со историскиот наратив за
Клеопатра, единствената родена сестра на Александар III и ќерка на
Филип II и Олимпијада. Иако важна, таа e занемарена личност кога
станува збор за истражувањата на политичките превирања што
следеле пo смртта на Александар III, во 323 г. ст. е. Појдовна основа
за истражувањето се сведоштвата од историографските извори
(Диодор од Сицилија, книги XVI – XX, Плутарх и Јустин), а трудот
го истражува кралскиот статус на Клеопатра и нејзината положба во
вкрстените/испреплетените интереси за македонскиот престол од
страна на Дијадосите 323 – 308 г. ст.е). Со анализа на наративната
рамка и на политичкиот контекст, во кој се одвивал животот на
Клеопатра, преку оваа студија може да се насети положбата на
македонските кралски жени, кои биле заглавени меѓу личниот избор и патријархатот, поради што постојано биле во неизвесна и во позиција опасна по живот. Според она што е познато за Клеопатра, таа живеела меѓу Епир, Македонија и Сарди, во свет на машката доминација на наследниците на нејзиниот брат Александар III. Од моментот кога останала вдовица на епирскиот крал Александар I, а особено по смртта на нејзиниот брат, била мета на водечките генерали во македонското кралство за остварување на кралскиот легитимитет и на борбите за превласт во раниот хеленистички период. Од сето тоа може да се согледа дека животот и смртта на Клеопатра ја отсликуваат тензијата меѓу наследниот суверенитет и патријархалната контрола, донекаде ја разјаснуваат улогата на кралските жени, и може да се добие увид во моделите на
династичкиот легитимитет во периодот по смртта на Александар III.
Превземања
Референци
Извори
Apollodorus. The Library. (1921). Vol. 1,2 Books 1–3.9. Translated by J. G. Frazer. Loeb Classical Library 121. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Arrian. Anabasis of Alexander. (2015). Vol. 1, 2 Books 1–4. Translated by P. A. Brunt. Loeb Classical Library 236. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Aristotle. Nicomachean Ethics. (1934). Translated by H. Rackham. Loeb Classical Library 73. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Aristotle. Politics. (1932). Translated by H. Rackham. Loeb Classical Library 264. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Diodorus Siculus. Library of History. (1933). Vol. 9,10. Books 18–19.65. Translated by R. M. Geer. Loeb Classical Library 377. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Homer. Iliad. (1924). Vol. 1,2: Translated by A. T. Murray. Loeb Classical Library 170. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Pausanias. Description of Greece. (1926). Vol. 1,2,3: Translated by W. H. S. Jones. Loeb Classical Library 93. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Plutarch. Parallel Lives. (1914). Vol. 7: Demosthenes and Cicero; Alexander and Caesar. Translated by B. Perrin. Loeb Classical Library 99. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Plutarch. Parallel Lives. (1914). Vol. 8: Sertorius and Eumenes; Agesilaus and Pompey. Translated by B. Perrin. Loeb Classical Library 101. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Литература/References:
Adams, Winthrop Lidsey. (2010). Alexander’s Successors to 221 BC. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing.208-224 (In English)
Badian, Ernst. (1982). Greeks and Macedonians. In Barr-Sharrar B. & Borza E. N. (eds.), Macedonia and Greece in Late Classical and Early Hellenistic Times. Studies in the History of Art 10. National Gallery of Art, Washington D.C., 33–51. (In English)
Борза, Јуџин. (2004). Во сенката на Олимп: појавата на Македон [In the Shadows of Olympus] Скопје: Патрија. (In Macedonian)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2006). Olympias: Mother of Alexander the Great. New York: Routledge. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2000). Women and Monarchy in Macedonia. Norman: University of Oklahoma Press. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (1988). The Sisters of Alexander the Great: Royal Relicts. Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte 37, no. 4): 385–404. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2010). Macedonian Woman. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. 2013. Arsinoe of Egypt and Macedon: Royal Life. Oxford: Oxford University Press. (In English)
Carney, Elizabeth D., and Daniel Ogden. (2010) eds. Philip II and Alexander the Great: Father and Son, Lives and Afterlives. Oxford: Oxford University Press. (In English)
Erskine, Andrew. (2003). ed. A Companion to the Hellenistic World. Oxford: Blackwell Publishing. (In English)
Greenwalt, William. (2010). Macedonia, Illyria, and Epirus. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, 279–312. Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Hammond, N. G. L. (1979) A History of Macedonia. Vol. 2. Oxford: Clarendon Press. (In English)
Heckel, Waldemar. (1992).The Marshals of Alexander’s Empire. London: Routledge. (In English)
Mitchell, Lynette G. (2012). “The Women of Ruling Families in Archaic and Classical Greece.” Classical Quarterly 62, no. 1): 1–21. (In English)
Младеновска-Ристовска, Катерина. (2018). Пердика II: Политика на војна и мир [Perdica II: The Politics of War and Peace Скопје: Институт за национална историја.(In Macedonian)
Müller, Sabine. (2009). Politische Strategien hellenistischer Königinnen. Stuttgart: Franz Steiner Verlag. (In English)
Müller, Sabine. (2010). Philip II, In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing. 279–312. (In English)
Папазоглу, Фанула. (1995). Историја на хеленистичкиот период. [History of the Hellenistic Period] Historia Antiqua Macedonia Скопје: Фонд „Љубен Лапе”- Институт за историја, Филозофски факултет (In Macedonian)
Pauly, August, Georg Wissowa. (1921). eds. Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. Vol. XIII, S.v. [Kleopatra]. Stuttgart: J. B. Metzler. (In German)
Pomeroy, Sarah. (1975). Goddesses, Whores, Wives, and Slaves: Women in Classical Antiquity. New York: Schocken Books. (In English)
Поповска, Наталија. (2024). Жените во општата историја на Диодор [Women in Diodorus’s Universal History] Гласник, Скопје: Институт за национална историја.(In Macedonian)
Popovska, Natalija (2025). Macedonians, Greeks, and Barbarians in Diodorus’s Bibliotheke (Books XVII-XX). Knowledge, Vol. 71.5. Skopje: Institute of Knowledge Management .(In English)
Проева, Наде. (2004). Историјата на Аргеадите. [History of the Argeads] Historia Antiqua Macedonia Скопје: Графотисок. (In Macedonian)
Rhodes, P.J.; Osborne Robin, (2003) ed. Greek Historical Inscriptions, Oxford University Press, Oxford. (In English)
Roisman, Joseph. (2013.) The Shadow of Macedon: Women and Power after Alexander. Cambridge: Cambridge University Press. (In English)
Van Bremen, Riet. (2010.) “Family Structures.” In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, 313–330. Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Whitehorne, John. (2002.) Cleopatras. London and New York: Routledge. (In English)
Преземања
Објавено
Издание
Секција
Дозвола
Авторско право(c) 2026 Наталија Поповска
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Авторите во списанието претставуваат оригинални дела врз основа на резултатите од сопственото истражување. Лицата кои дале значителен придонес во трудот се наведуваат како коавтори. Заедно со статијата, авторите (и коавторите, доколку ги има) треба да достават пополнет образец за пријава на трудот (Paper Submission Form), со кој се потврдува согласноста на авторот за објавување на трудот.
Списанието прифаќа научни трудови кои претходно не биле објавени. Не се прифаќаат трудови кои во голема мера ги повторуваат претходно објавените трудови на авторите. Повторувањето подразбира и компилација – текст составен од фрагменти од објавена монографија или голем број на претходно објавени статии. Плагијатот не е дозволен, како и прекумерното цитирање на туѓи трудови (една третина или повеќе од целиот труд). Сите цитати, цитирани извадоци и материјали мора да имаат цитирани автори и извори. Ако уделот на туѓиот труд е преголем, се препорачува да се скратат цитатите и да се зголеми обемот на оригиналниот текст.
Авторот треба да ги има сите потребни дозволи за користење на позајмените материјали и материјалите на други автори што ги користи во својот труд (илустрации и слично). Авторот гарантира дека статијата не содржи информации што не подлежат на објавување во отворен печат, вклучувајќи ги и оние што содржат или претставуваат доверливи информации.
Во списокот на литературата се вклучени само делата цитирани во трудот, како и линковите за страниците и изворите од кои е цитирано доколку станува збор за извори од интернет. На авторот му се препорачува да ги наведе во текстот изворите на финансиска поддршка на спроведените истражувања и стипендиите, доколку ги имало. Исто така, може да се изрази благодарност и до колегите кои придонеле или помогнале околу работата на текстот, а кои не се коавтори.
Со доставувањето на ракописот и образецот на апликација до редакцијата, авторот официјално се согласува со објавувањето на неговиот труд во „Филолошки студии“. Авторите се носители на авторски права и ги задржуваат сите права за објавување и користење на статијата. Авторите имаат право да ја повлечат статијата во кое било време до моментот на објавување на сајтот, со тоа што претходно за тоа, по писмен пат, треба да ја известат редакцијата на списанието.
Статиите се објавуваат бесплатно. Содржината е достапна под лиценцијата Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivative Works 3.0 Unported License.
Издавачка Етика
Редакција
Сите трудови доставени до Редакцијата ги читаат прво нејзините членови и соработници за да се утврди дали се однесуваат тие на релевантната проблематика и дали одговараат на форматот на списанието. Редакцијата на „Филолошки студии“ гарантира дека разгледувањето на доставените трудови и нивните рецензии не зависат од: комерцијални интереси, пол, националност, верски убедувања, политички ставови и други фактори. Единствениот критериум при изборот е академското ниво на трудот.
Во зависност од рецензијата, статијата може веднаш да се прати за објавување, да биде отфрлена или испратена до авторот за измена и за доработка. Во случај на несогласување со забелешките на рецензентот, авторот има право да ги оправда своите ставови. Доколку од рецензентите се добиени контрадикторни мислења, текстот се упатува на трет рецензент или конечната одлука се заснова на гласање на членовите на Редакцијата, по одделното разгледување.
Рецензенти
Статиите испратени до Редакцијата минуваат процес на двојно анонимно рецензирање. Имињата на рецензентите не треба да му бидат познати на авторот на статијата и обратно. Рокот за рецензирање е три-четири седмици. Рецензентите можат да бидат членови на Редакцијата и автори на списанието што објавувале претходно во него. Онаму каде што е неопходно, за рецензенти се назначуваат специјалисти од други: организации, градови и земји.
Рецензентите треба да бидат специјалисти за предметно-тематската област на која се однесува статијата. Редакцијата треба да спречи каков било судир на интереси во врска со дадениот научен труд и со неговиот автор.
Рецензентот е должен да им обрне внимание на членовите на Редакцијата за секоја суштинска сличност или поистоветување меѓу ракописот што се рецензира и која било друга публикација што му е позната. Рецензентот, исто така, е должен да го држи во тајност трудот што му е доверен, да не го пренесува на трети лица ракописот што му е доверен нему за рецензија и пред објавувањето на публикацијата да не ги објавува информациите содржани во него.
Рецензентите треба да дадат објективна, непристрасна и аргументирана процена на трудот. Забелешките треба да бидат формулирани коректно, така што оценувањето на трудот се однесува само на текстот на статијата и на неговата содржина. Рецензијата треба да биде напишана добронамерно, а наведените забелешки имаат за цел да им помогнат на авторите да ги коригираат утврдените недостатоци и да ја подобрат статијата пред да биде објавена таа на веб-страницата на издавачот и пред да биде достапна за пошироката публика.
