ДИНАСТИЧКИОТ ЛЕГИТИМИТЕТ НА КЛЕОПАТРА ВО ВОЈНИТЕ НА ДИЈАДОСИТЕ
Ključne riječi:
Клеопатра, дијадоси, Аргеади, династички легимититет, кралски жени, хеленистички периодSažetak
Студијата Династичкиот легитимитет на Клеопатра во
војните на дијадосите се занимава со историскиот наратив за
Клеопатра, единствената родена сестра на Александар III и ќерка на
Филип II и Олимпијада. Иако важна, таа e занемарена личност кога
станува збор за истражувањата на политичките превирања што
следеле пo смртта на Александар III, во 323 г. ст. е. Појдовна основа
за истражувањето се сведоштвата од историографските извори
(Диодор од Сицилија, книги XVI – XX, Плутарх и Јустин), а трудот
го истражува кралскиот статус на Клеопатра и нејзината положба во
вкрстените/испреплетените интереси за македонскиот престол од
страна на Дијадосите 323 – 308 г. ст.е). Со анализа на наративната
рамка и на политичкиот контекст, во кој се одвивал животот на
Клеопатра, преку оваа студија може да се насети положбата на
македонските кралски жени, кои биле заглавени меѓу личниот избор и патријархатот, поради што постојано биле во неизвесна и во позиција опасна по живот. Според она што е познато за Клеопатра, таа живеела меѓу Епир, Македонија и Сарди, во свет на машката доминација на наследниците на нејзиниот брат Александар III. Од моментот кога останала вдовица на епирскиот крал Александар I, а особено по смртта на нејзиниот брат, била мета на водечките генерали во македонското кралство за остварување на кралскиот легитимитет и на борбите за превласт во раниот хеленистички период. Од сето тоа може да се согледа дека животот и смртта на Клеопатра ја отсликуваат тензијата меѓу наследниот суверенитет и патријархалната контрола, донекаде ја разјаснуваат улогата на кралските жени, и може да се добие увид во моделите на
династичкиот легитимитет во периодот по смртта на Александар III.
Preuzimanja
Reference
Извори
Apollodorus. The Library. (1921). Vol. 1,2 Books 1–3.9. Translated by J. G. Frazer. Loeb Classical Library 121. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Arrian. Anabasis of Alexander. (2015). Vol. 1, 2 Books 1–4. Translated by P. A. Brunt. Loeb Classical Library 236. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Aristotle. Nicomachean Ethics. (1934). Translated by H. Rackham. Loeb Classical Library 73. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Aristotle. Politics. (1932). Translated by H. Rackham. Loeb Classical Library 264. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Diodorus Siculus. Library of History. (1933). Vol. 9,10. Books 18–19.65. Translated by R. M. Geer. Loeb Classical Library 377. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Homer. Iliad. (1924). Vol. 1,2: Translated by A. T. Murray. Loeb Classical Library 170. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Pausanias. Description of Greece. (1926). Vol. 1,2,3: Translated by W. H. S. Jones. Loeb Classical Library 93. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Plutarch. Parallel Lives. (1914). Vol. 7: Demosthenes and Cicero; Alexander and Caesar. Translated by B. Perrin. Loeb Classical Library 99. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Plutarch. Parallel Lives. (1914). Vol. 8: Sertorius and Eumenes; Agesilaus and Pompey. Translated by B. Perrin. Loeb Classical Library 101. Cambridge, MA: Harvard University Press. (In Old Greek and English)
Литература/References:
Adams, Winthrop Lidsey. (2010). Alexander’s Successors to 221 BC. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing.208-224 (In English)
Badian, Ernst. (1982). Greeks and Macedonians. In Barr-Sharrar B. & Borza E. N. (eds.), Macedonia and Greece in Late Classical and Early Hellenistic Times. Studies in the History of Art 10. National Gallery of Art, Washington D.C., 33–51. (In English)
Борза, Јуџин. (2004). Во сенката на Олимп: појавата на Македон [In the Shadows of Olympus] Скопје: Патрија. (In Macedonian)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2006). Olympias: Mother of Alexander the Great. New York: Routledge. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2000). Women and Monarchy in Macedonia. Norman: University of Oklahoma Press. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (1988). The Sisters of Alexander the Great: Royal Relicts. Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte 37, no. 4): 385–404. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. (2010). Macedonian Woman. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Carney, Elizabeth Donnelly. 2013. Arsinoe of Egypt and Macedon: Royal Life. Oxford: Oxford University Press. (In English)
Carney, Elizabeth D., and Daniel Ogden. (2010) eds. Philip II and Alexander the Great: Father and Son, Lives and Afterlives. Oxford: Oxford University Press. (In English)
Erskine, Andrew. (2003). ed. A Companion to the Hellenistic World. Oxford: Blackwell Publishing. (In English)
Greenwalt, William. (2010). Macedonia, Illyria, and Epirus. In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, 279–312. Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Hammond, N. G. L. (1979) A History of Macedonia. Vol. 2. Oxford: Clarendon Press. (In English)
Heckel, Waldemar. (1992).The Marshals of Alexander’s Empire. London: Routledge. (In English)
Mitchell, Lynette G. (2012). “The Women of Ruling Families in Archaic and Classical Greece.” Classical Quarterly 62, no. 1): 1–21. (In English)
Младеновска-Ристовска, Катерина. (2018). Пердика II: Политика на војна и мир [Perdica II: The Politics of War and Peace Скопје: Институт за национална историја.(In Macedonian)
Müller, Sabine. (2009). Politische Strategien hellenistischer Königinnen. Stuttgart: Franz Steiner Verlag. (In English)
Müller, Sabine. (2010). Philip II, In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, Malden, MA: Blackwell Publishing. 279–312. (In English)
Папазоглу, Фанула. (1995). Историја на хеленистичкиот период. [History of the Hellenistic Period] Historia Antiqua Macedonia Скопје: Фонд „Љубен Лапе”- Институт за историја, Филозофски факултет (In Macedonian)
Pauly, August, Georg Wissowa. (1921). eds. Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. Vol. XIII, S.v. [Kleopatra]. Stuttgart: J. B. Metzler. (In German)
Pomeroy, Sarah. (1975). Goddesses, Whores, Wives, and Slaves: Women in Classical Antiquity. New York: Schocken Books. (In English)
Поповска, Наталија. (2024). Жените во општата историја на Диодор [Women in Diodorus’s Universal History] Гласник, Скопје: Институт за национална историја.(In Macedonian)
Popovska, Natalija (2025). Macedonians, Greeks, and Barbarians in Diodorus’s Bibliotheke (Books XVII-XX). Knowledge, Vol. 71.5. Skopje: Institute of Knowledge Management .(In English)
Проева, Наде. (2004). Историјата на Аргеадите. [History of the Argeads] Historia Antiqua Macedonia Скопје: Графотисок. (In Macedonian)
Rhodes, P.J.; Osborne Robin, (2003) ed. Greek Historical Inscriptions, Oxford University Press, Oxford. (In English)
Roisman, Joseph. (2013.) The Shadow of Macedon: Women and Power after Alexander. Cambridge: Cambridge University Press. (In English)
Van Bremen, Riet. (2010.) “Family Structures.” In A Companion to Ancient Macedonia, edited by Joseph Roisman and Ian Worthington, 313–330. Malden, MA: Blackwell Publishing. (In English)
Whitehorne, John. (2002.) Cleopatras. London and New York: Routledge. (In English)
Preuzimanja
Objavljeno
Broj časopisa
Rubrika
Licenca
Autorska prava (c) 2026 Наталија Поповска
This work is licensed under a Kreativni Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Autori predstavljaju časopisu originalne radove temeljene na rezultatima vlastitih istraživanja. Suautori su osobe koje su u značajnoj mjeri doprinijele radu. Autor (i suautori) šalju članak zajedno s popunjenim Prijavnim obrascem (Paper Submission Form) koji ujedno ima svrhu suglasnosti s objavljivanjem rada.
Časopis prima neobjavljene znanstvene radove. Ne primaju se članci koji u velikoj mjeri ponavljaju već objavljene radove autora. U ponavljanja se ubraja kompilacija, odnosno tekst sastavljen od isječaka iz objavljene monografije ili od isječaka iz nekoliko drugih radova. Nedopustivi su plagijati i pretjerano citiranje tuđih radova (trećina ukupnoga opsega članka, ili više). Svi citati, posuđeni ulomci i građa trebaju biti popraćeni uputnicom na izvornik, odnosno na autora i primarni izvor. U slučaju ako je udio tuđeg teksta prevelik, autoru će se preporučiti skraćivanje citata i proširenje opsega originalnoga teksta.
Autor treba dobiti sva potrebna dopuštenja za korištenje posuđene građe (ilustracije i sl.), a za koja on ne posjeduje autorska prava. Autor jamči da članak ne sadrži podatke koji nisu pogodni za javno objavljivanje, između ostaloga i tajne podatke.
Popis literature obuhvaća samo one bibliografske jedinice i poveznice koje su zaista upotrijebljene tijekom istraživanja i koje su u tekstu
Preporuka je da se u tekstu navedu podaci o financijskoj podršci provedenog istraživanja (ako ona postoji). Također se može navesti i zahvala kolegama koji su pripomogli nastanku rada, a koji nisu suautori.
Predajući uredništvu rukopis i Prijavni obrazac autor je službeno dao suglasnost da se njegov rad objavi u časopisu Filološke studije. Autor je i dalje vlasnik autorskih prava članka. Autori imaju pravo povući članak u bilo kojoj fazi njegova razmatranja (do trenutka njegove objave na internetskoj stranici) uz to da trebaju o tome pismeno obavijestiti uredništvo.
Objava članaka je besplatna. Sadržaj je dostupan uz licencu Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivative Works 3.0 Unported License.
